Risico: Gelijk hebben is niet hetzelfde als gelijk krijgen

Volgens het groot woordenboek van de Nederlandse taal betekent risico “gevaar voor schade of verlies, de gevaarlijke kans of kwade kans of kansen die zich bij iets kan voordoen”. Als ervaren jurist kan ik de lezers van dit blog berichten dat dit in het zakelijk verkeer geregeld voorkomt. Hoe komt dat?

Uitleg van overeenkomsten

In het Nederlands recht geldt de regel dat degene die stelt dient te bewijzen. Als partijen van mening verschillen over de uitleg of uitvoering van een overeenkomst, zal degene die een stellingname inneemt dit in een eventuele procedure dienen te onderbouwen. Het zal je dan ook niet verbazen dat dit een lastige zaak wordt op het moment dat partijen mondelinge afspraken met elkaar hebben gemaakt en de een voor de ander de afspraak betwist. Dat hoeft overigens geen boze opzet te zijn, soms schiet het geheugen tekort of blijkt er achteraf sprake van een miscommunicatie. Ook mondelinge afspraken zijn rechtgeldig, maar helaas bij betwisting moeilijk of in het geheel niet te bewijzen. Een rechter mengt zich niet in een “welles-nietespelletje” van partijen.

Procederen of niet?

Procederen kost tijd en geld en soms kost het zelfs je nachtrust. Als je gelijk hebt en niet hebt gekregen, dan is de teleurstelling erg groot. Vanzelfsprekend dient je juridisch adviseur je te wijzen op de bewijslast en bewijsrisico’s, zodat je een weloverwogen keuze kunt maken om wel of niet te gaan procederen. Dit is echter vaak een situatie van “mosterd na de maaltijd”. Je kunt er zelf ook veel aan doen om je rechtspositie veilig te stellen. Het “gelijk hebben, maar niet gelijk krijgen-risico” kun je als ondernemer beperken door afspraken zo duidelijk mogelijk schriftelijk vast te leggen.

Reclamaties

Ook als het gaat om reclamaties dienen de puntjes op de i te worden gezet. Als een partij de overeenkomst niet deugdelijk heeft uitgevoerd dien je deze hiervan per aangetekende brief op de hoogte te stellen en een redelijke termijn te geven waarbinnen het herstel dient plaats te vinden, alsook de gevolgen (bijvoorbeeld dat je dan de overeenkomst ontbindt of een ander zoekt die de klus gaat klaren en dat je eventuele schade op hem zult verhalen) als dit niet gebeurt.

Goede verstandhouding bewaren

Clienten vertellen mij vaak dat zij dit liever niet doen, omdat zij bang zijn om de goede zakelijke verstandhouding te frustreren. Dat is begrijpelijk. Een gelijktijdig vriendelijk telefonisch onderhoud met de wederpartij kan dit echter ondervangen. Alleen mondeling reclameren zet geen juridische zoden aan de dijk. Daarmee gaan de begeerde juridische termijnen niet lopen en zal de pas later ingeschakelde jurist van het begin af aan alles opnieuw op de rails moeten zetten. Dat kost tijd en tijd kost geld.

Risico's beperken

Ondernemers beperken tevens de risico’s door hun documenten vooraf door de bedrijfsjurist te laten screenen of documenten te laten opmaken. Risico’s uitsluiten of beperken doe je door “gevaarlijke kans of kwade kans of kansen die zich bij iets kan voordoen “ te reduceren, zodat je je gelijk krijgt en achteraf niet voor dure verrassingen komt te staan! Die investering haal je er altijd uit!

Mr. R.A. (Rémon) Brand

De Raadgevers Bedrijfsjuristen

rabrand@deraadgevers.nl